Wyjątkowe i niepowtarzalne spotkania; bezpośrednie rozmowy z uczestnikami – świadkami przełomowych wydarzeń najnowszej historii Polski

Bogdan Jerzy Lis

polityk, członek MKS, działacz Solidarności, organizator podziemia solidarnościowego, uczestnik Okrągłego Stołu, senator I kadencji, poseł na Sejm VI kadencji; ukończył przyzakładową Szkołę Mechanizatorów Sprzętu Przeładunkowego; w latach 1970-1971 pracownik Zarządu Portu Gdańsk; uczestnik wydarzeń grudniowych w 1970 r.; więziony w latach 1971-1972; od 1972 r. pracownik Zakładów Okrętowych Urządzeń Elektrycznych i Automatyki Elmor; w latach 1975-1981 członek PZPR; działacz Związku Młodzieży Socjalistycznej i w związkach zawodowych na terenie zakładu pracy; od 1978 r. współpracownik Komitetu Założycielskiego Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża. W 08.1980 r. organizował strajk w Elmorze, Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego NSZZ Solidarność w Gdańsku; wiceprzewodniczący ZR Gdańskiego, członek Krajowej Komisji Porozumiewawczej i Komisji Krajowej; uczestnik licznych negocjacji ze stroną rządową. 13.12.1981 r. uniknął internowania, ukrywał się, organizował struktury podziemne Solidarności  Regionu Gdańskiego. W 04.1982 r. współorganizator ogólnopolskiej Tymczasowej Komisji Koordynacyjnej podziemnej Solidarności (współpraca z zagranicą); aresztowany w 06.1984 r., oskarżony o zdradę ojczyzny, zwolniony po pół roku na mocy amnestii; ponownie aresztowany w 02.1985 r., skazany na 2,5 roku więzienia, zwolniony we 09.1986 r. również na podstawie amnestii. W 1986 r. wszedł w skład Tymczasowej Rady Solidarności, a w 1987 r. do Krajowej Komisji Wykonawczej – jawnych struktur kierowniczych nielegalnego związku. Od 1988 r. członek Komitetu Obywatelskiego przy przewodniczącym NSZZ Solidarność, brał udział w rozmowach Okrągłego Stołu, w latach 1989-1991 zasiadał w Senacie I kadencji. Na II KZD Solidarności w 1990 r. wybrany w skład prezydium Komisji Krajowej (kontakty zagraniczne); Od 1991 r. nie uczestniczy w działalności publicznej w skali ogólnopolskiej, podejmując działalność w biznesie. Od 1997 r. należał do Unii Wolności; w latach 1998-2002 zasiadał w sejmiku pomorskim. W czerwcu 2003 r. członek zarządu UW, Partii Demokratycznej – demokraci.pl. W wyborach parlamentarnych w 2007 r. został wybrany na posła VI z ramienia komitetu wyborczego Lewica i Demokraci; przystąpił do powołanego Demokratycznego Koła Poselskiego, zostając jego przewodniczącym; w czerwcu 2009 r.; opuścił Partię Demokratyczną. Na początku lipca tego samego roku przystąpił do Stronnictwa Demokratycznego, które zostało przemianowane na DKP SD; został wybrany na wiceprzewodniczącego tej partii. Od 2011 r. poseł niezrzeszony. W 1990 r. zarządzeniem prezydenta RP na uchodźstwie R. Kaczorowskiego  został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski; w 2006 r. postanowieniem prezydenta L. Kaczyńskiego został odznaczony Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski (za wybitne zasługi w działalności na rzecz przemian demokratycznych w Polsce, za osiągnięcia w pracy zawodowej i społecznej, w czasie uroczystości 26. rocznicy podpisania porozumień sierpniowych w Gdańsku; w 2000 r. wyróżniony tytułem honorowego obywatela Gdańska; w 2004 r. otrzymał Srebrny Krzyż Zasługi.

Jerzy Stanisław Borowczak

polityk i działacz związkowy, poseł na Sejm III, VI, VII i VIII. Od 1979 r. zatrudniony w Stoczni Gdańskiej. Należał do współpracowników Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża. W sierpniu 1980 r. razem z Bogdanem Borusewiczem, Bogdanem Felskim i Ludwikiem Prądzyńskim zainicjował strajk w Stoczni Gdańskiej. Został wówczas bliskim współpracownikiem Lecha Wałęsy. Po powołaniu NSZZ Solidarność został wiceprzewodniczącym komisji zakładowej związku w Stoczni Gdańskiej. Po wprowadzeniu stanu wojennego dyscyplinarnie zwolniony, pracował w gdańskiej Spółdzielni Pracy Usług Wysokościowych. W 1989 r. powrócił do pracy w Stoczni Gdańskiej, zajął się działalnością związkową w ramach reaktywowanej NSZZ Solidarność. Był m.in. przewodniczącym związku w swoim zakładzie pracy. W 1993 r. współzałożyciel stowarzyszenia Bezpartyjny Blok Wspierania Reform. W 2002 r. objął funkcję dyrektora w Fundacji Centrum Solidarności. Od 2006 r. radny Gdańska z ramienia PO. Honorowy obywatel Gdańska. Zasiadał w Radzie Instytutu Lecha Wałęsy. Odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Maciej Grzywaczewski

producent filmowy, przedsiębiorca, wydawca, działacz opozycji demokratycznej w okresie PRL. W latach 1975-1980 studiował historię filozofii na warszawskiej Akademii Teologii Katolickiej, z której został relegowany. Od 1977 r. działacz organizacji opozycyjnych, należał do kierownictwa Nurtu Niepodległościowego Andrzeja Czumy Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela. W 1979 r. sygnatariusz i jeden z rzeczników Ruchu Młodej Polski; zasiadał w kierownictwie Wydawnictwa im. Konstytucji 3 Maja, publikował w związanym ze środowiskiem RMP czasopiśmie drugiego obiegu Bratniak. W 1980 r. uczestnik strajku w Stoczni Gdańskiej. Wspólnie z Arkadiuszem Rybickim spisał na tablicy 21 postulatów Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego, która to  w 2003 r. wpisana została przez UNESCO, na  listę światowego dziedzictwa kulturalnego Pamięć Świata. Po sierpniu 1980 r. zaangażowany się w działalność KK NSZZ Solidarność. Po wprowadzeniu stanu wojennego pozostawał kilka miesięcy w ukryciu; następnie pracował w wytwórni biżuterii, a w latach 1984-1988 przebywał na emigracji we Francji, gdzie rozpoczął działalność w branży filmowej. W 1988 r. został dyrektorem agencji filmowej ProFilm, a w 1990 r. należał do fundatorów Video Studio Gdańsk. Był producentem Festiwalu Polskich Wideoklipów Yach Film, a w 1999 r.  był jednym z organizatorów Fundacji Centrum Solidarności. W latach 2004–2006 dyrektor Programu I TVP, od 2007 r. wchodzi w skład zarządu firmy producenckiej ATM Grupa S.A., od 2008 r. jako jej wiceprezes. Wiceprzewodniczący Rady Programowej Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej. Odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski. Prywatnie mąż Bożeny Rybickiej-Grzywaczewskiej.

Zofia Kruszyńska-Gust

absolwentka filologii polskiej, nauczycielka; związana z opozycją od końca lat 70. XX w. Uczestniczka Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela (ROPCiO), kolporterka niezależnych wydawnictw, współzałożycielka i sygnotariuszka deklaracji ideowej Ruchu Młodej Polski. W sierpniu 1980 r. uczestniczyła w strajku w Stoczni Gdańskiej i w Porcie Gdańskim. W latach 80. była pracownicą KK NSZZ Solidarność; sekretarka Lecha Wałęsy. W latach późniejszych inspektor w Urzędzie Miasta Gdańska; działaczka polityczna – dyrektorka biura europosłanki Anny Fotygi, pracownica Kancelarii Prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego, z-ca Szefa Gabinetu Prezydenta RP. 10.04.2010 r. jako jedyna nie stawiła się do odprawy na lotnisku Okęcie na lot samolotem rządowym, którym delegacja Polski miała udać się na obchody związane z 70. rocznicą zbrodni katyńskiej, a który rozbił się przy podchodzeniu do lądowania na lotnisku Smoleńsk-Siewiernyj w Smoleńsku. Zasłużony Działacz Kultury, odznaczona przez Prezydenta M. Gdańska pamiątkowym medalem z okazji 25-lecia podpisania porozumień sierpniowych. Odznaczona Krzyżem Wolności i Solidarności.

Bożena Rybicka-Grzywaczewska

technolog żywienia, w okresie PRL działaczka opozycji i działaczka społeczna. Absolwentka technikum gastronomicznego w Gdańsku. Do 1980 r. pracowała m.in. w WSS Społem. Od 1977 r. działała w organizacjach opozycyjnych, należąc do Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela. W 1979 r. była wśród sygnatariuszy deklaracji powołującej Ruch Młodej Polski. Współpracowała z Wydawnictwem im. Konstytucji 3 Maja, brała udział w organizacji nielegalnych manifestacji rocznicowych. W sierpniu 1980 r. uczestniczyła w strajku w Stoczni Gdańskiej. Później zaangażowała się w działalność NSZZ Solidarność – osobista sekretarka przywódcy związku Lecha Wałęsy. W 1981 r. brała udział w delegacji NSZZ Solidarność w czasie wizyty w Watykanie. Po wprowadzeniu stanu wojennego pozostawała kilka miesięcy w ukryciu. Do 1984 r. prowadziła nieformalny sekretariat Lecha Wałęsy. Od 1984 r. przebywała na emigracji we Francji, gdzie współpracowała z wydawnictwami, a także organizowała Fundusz SOS Pomoc Chorym w Polsce. Do kraju wróciła w 1988 r. Założycielka Stowarzyszenia Pomocy Osobom Autystycznym oraz Stowarzyszenie Wspólny Dom. Stanęła na czele Gdańskiej Fundacji Dobroczynności. Odznaczona m.in. Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski. Prywatnie żona Macieja Grzywaczewskiego; siostra Arkadiusza, Mirosława i Sławomira Rybickich.

Andrzej Roman Kołodziej

działacz polityczny, sygnotariusz Porozumień Sierpniowych; działacz Solidarności oraz Solidarności Walczącej. W wieku 18 lat przyjechał na Wybrzeże. W latach 1977-1980 pracownik Stoczni Gdańskiej, od 1980 r.  Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni. W latach 1978-1980 działacz ROPCiO (Ruch Obrony Praw Człowieka i Obywatela) oraz Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża, drukarz Robotnika Wybrzeża, kolporter prasy i wydawnictw niezależnych na terenie Stoczni; sygnatariusz Karty Praw Robotniczych; zwolniony z pracy w Stoczni Gdańskiej. W pierwszym dniu pracy w Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni (15.08.1980 r.) został współorganizatorem strajku oraz przewodniczącym Komitetu Strajkowego. Na skutek jego zdecydowanej postawy nie doszło do wygaszenia strajków na Wybrzeżu mimo nalegań L. Wałęsy. Sygnatariusz Porozumień Sierpniowych, następnie wiceprzewodniczący Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego w Stoczni Gdańskiej; w Solidarności od 1980 r.; w latach 1980-1981 wiceprzewodniczący MKZ w Gdańsku odpowiedzialny za budowę struktur regionalnych. W 1981 r. na Zjeździe Regionalnym NSZZ Solidarność w Gdyni sprzeciwił się nadaniu większych uprawnień L. Wałęsie, oskarżając go o zdradę robotników w 1970 r.; oświadczył, iż nie zamierza być długopisem w ręku agenta i zrezygnował z funkcji zastępcy przewodniczącego NSZZ Solidarność. Od 1981 r. organizator przerzutu wydawnictw niezależnych do Czechosłowacji gdzie został aresztowany, skazany, osadzony w więzieniach w Pradze i Litomierzycach, następnie przekazany władzom polskim i uwolniony. W 1984 r. współzałożyciel Solidarności Walczącej O/ Trójmiasto (członek Komitetu Wykonawczego, następnie przewodniczący); w 1988 r. aresztowany i podstępem nakłoniony do wyjazdu na leczenie do Włoch (wraz z K. Morawieckim). W paryskiej Kulturze publikuje artykuł Współrządzić czy konspirować, w którym podważył konieczność zasiadania do rozmów przy Okrągłym Stole. W 1990 r. powraca do Polski: pełnił funkcję przewodniczącego Rady Osiedla w rodzinnym Wielopolu, następnie przyjeżdża na Wybrzeże, gdzie tworzy honorowy komitet poparcia L. Kaczyńskiego, kandydata na prezydenta RP; kandyduje do Rady Miasta Gdyni w wyborach samorządowych z listy komitetu W. Szczurka Samorządność. Obecnie mieszka w Gdyni; od 2010 r. prezes Fundacji Pomorska Inicjatywa Historyczna; był kandydatem PO na członka Kolegium IPN z ramienia Senatu RP (kandydatura nie uzyskała wymaganego poparcia komisji senackiej); przystąpił do partii Wolni i Solidarni. Honorowy Obywatel Miasta: Gdańska, Zagórza, Gdyni. Odznaczony: Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski; odznaką Zasłużony Działacz Kultury; Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski, Krzyżem Solidarności Walczącej, Krzyżem Wolności i Solidarności oraz medalem im. E. Kwiatkowskiego.

DEV: TRU STUDIO GRAFIKA: BANG BANG DESIGN
ODWIEDŹ TEŻ : TEKA EDUKACYJNA OLIMPIADASOLIDARNOŚCI
Akademia Letnia

Akademia Letnia